Hợp đồng và chấm dứt

Hợp đồng lao động là căn cứ pháp lý xác lập quan hệ giữa người lao động và người sử dụng lao động. Tuy nhiên, trong thực tế, nhiều doanh nghiệp ký hợp đồng sai quy định hoặc chấm dứt hợp đồng trái luật, dẫn đến tranh chấp pháp lý nghiêm trọng.

Bài viết này sẽ giúp doanh nghiệp nắm vững:

• Các loại hợp đồng hợp pháp
• Quy định khi ký kết và gia hạn hợp đồng
• Điều kiện chấm dứt hợp đồng hợp pháp
• Hệ quả nếu chấm dứt sai luật

1. Các loại hợp đồng lao động hợp pháp

Theo Điều 20 Bộ luật Lao động 2019, có 2 loại hợp đồng chính:

⛔ Không còn hợp đồng miệng trừ trường hợp <1 tháng, và không được ký hợp đồng thời vụ để né đóng BHXH.

2. Ký kết hợp đồng: nguyên tắc cần tuân thủ

• Phải ký bằng văn bản, trừ khi công việc <1 tháng
• Phải được lập thành 2 bản, mỗi bên giữ 1 bản
• Phải thể hiện đầy đủ các nội dung tại Điều 21 BLLĐ: lương, công việc, thời gian, BHXH, nghỉ phép, điều khoản chấm dứt

📌 Doanh nghiệp nên chuẩn bị mẫu hợp đồng chuẩn và cập nhật theo luật mới.

3. Gia hạn và tái ký hợp đồng: chỉ được 1 lần

• Hợp đồng xác định thời hạn chỉ được gia hạn 1 lần duy nhất
• Nếu tiếp tục làm việc sau đó → phải chuyển sang HĐLĐ không xác định thời hạn
• Nếu ký lại lần 3 là vi phạm pháp luật

👉 Tránh trường hợp “lách luật” bằng cách cho nghỉ rồi tuyển lại – đây là hành vi dễ bị xử phạt.

4. Các trường hợp chấm dứt hợp đồng hợp pháp

Doanh nghiệp có quyền chấm dứt hợp đồng nếu:

1. Hết hạn hợp đồng và không gia hạn
2. Người lao động không đáp ứng yêu cầu sau thử việc
3. Vi phạm kỷ luật ở mức có thể sa thải (Điều 125 BLLĐ)
4. Thỏa thuận chấm dứt với người lao động
5. Công ty giải thể, sáp nhập, thay đổi cơ cấu, công nghệ

⛔ Khi chấm dứt phải báo trước theo quy định:

• Hợp đồng xác định: 30 ngày
• Không xác định: 45 ngày

5. Chấm dứt hợp đồng sai luật – hậu quả ra sao?

Nếu doanh nghiệp đơn phương chấm dứt trái luật, sẽ phải:

• Trả lại việc nếu người lao động yêu cầu
• Bồi thường ít nhất 2 tháng tiền lương
• Truy trả lương, BHXH cho thời gian không làm việc
• Thanh toán trợ cấp thôi việc (nếu đủ điều kiện)

📌 Ngoài ra, còn có thể bị xử phạt hành chính từ 5 đến 50 triệu đồng theo Nghị định 12/2022/NĐ-CP.

6. Hồ sơ khi chấm dứt hợp đồng

Doanh nghiệp cần chuẩn bị:

• Quyết định chấm dứt hợp đồng
• Biên bản bàn giao công việc
• Bảng tính tiền lương, phép còn dư
• Giấy xác nhận thời gian đóng BHXH
• Sổ BHXH đã chốt sổ

👉 Thanh toán toàn bộ các khoản còn lại trong 14 ngày (tối đa 30 ngày nếu có lý do chính đáng – theo Điều 48 BLLĐ).

Việc ký kết và chấm dứt hợp đồng đúng luật là trách nhiệm pháp lý và đạo đức nghề nghiệp của doanh nghiệp. Một quy trình rõ ràng, minh bạch sẽ giúp giảm thiểu rủi ro tranh chấp, giữ được uy tín và sự ổn định nội bộ.

📩 Cần mẫu hợp đồng mới nhất hoặc đang xử lý một tình huống chấm dứt phức tạp?
👉 [Gửi câu hỏi tư vấn miễn phí tại đây] để được luật sư hỗ trợ nhanh chóng.