Đoàn phí công đoàn 2026: Mức đóng, cách tính và đối tượng phải nộp

Đoàn phí công đoàn 2026 là khoản đóng hằng tháng của người lao động đã gia nhập Công đoàn Việt Nam. Mức thông thường hiện nay là 0,5% căn cứ tiền lương tương ứng với từng nhóm đoàn viên, thay cho mức 1% trước đây. Tuy nhiên, không phải mọi người lao động đều phải nộp và mức tiền thực tế còn phụ thuộc vào loại hình đơn vị, tiền lương đóng bảo hiểm xã hội, tiền lương thực lĩnh, mức lương cơ sở và thời gian được miễn đóng.

Bài viết này của Pháp luật lao động hướng dẫn cách xác định đối tượng, chọn đúng căn cứ tính, áp dụng mức trần và xử lý các tháng miễn đóng. Nội dung được đối chiếu với Quyết định 61/QĐ-TLĐ, Luật Công đoàn 2024 và mức lương cơ sở áp dụng trong năm 2026.

Công đoàn là gì? Chức năng, quyền và vai trò mới nhất 2026

Đoàn phí công đoàn 2026 là gì và ai phải đóng?

Đoàn phí là nghĩa vụ tài chính của đoàn viên

Việc gia nhập công đoàn được thực hiện trên cơ sở tự nguyện. Sau khi đã được công nhận là đoàn viên, người lao động có trách nhiệm đóng đoàn phí theo Điều lệ Công đoàn Việt Nam và quy định tài chính của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam. Vì vậy, cần phân biệt rõ hai vấn đề: người lao động có quyền lựa chọn tham gia công đoàn, nhưng đoàn viên đang sinh hoạt công đoàn thì phải thực hiện nghĩa vụ đoàn phí theo mức áp dụng.

Người lao động chưa gia nhập Công đoàn Việt Nam không phải đóng đoàn phí. Kế toán không nên tự động khấu trừ khoản này chỉ vì người lao động đang làm việc tại doanh nghiệp có công đoàn cơ sở. Danh sách thu phải dựa trên danh sách đoàn viên được công đoàn quản lý và tình trạng sinh hoạt thực tế.

Những nhóm đoàn viên đang thuộc diện đóng

Theo Quyết định 61/QĐ-TLĐ, các nhóm phổ biến gồm đoàn viên tại đơn vị sự nghiệp không hưởng 100% lương từ ngân sách nhà nước, doanh nghiệp nhà nước, doanh nghiệp ngoài nhà nước, đơn vị sự nghiệp ngoài công lập, liên hiệp hợp tác xã, tổ chức nước ngoài hoặc quốc tế hoạt động tại Việt Nam, văn phòng điều hành của phía nước ngoài trong hợp đồng hợp tác kinh doanh và đoàn viên công tác ở nước ngoài. Đoàn viên thuộc nghiệp đoàn hoặc nhóm khó xác định tiền lương cũng có mức đóng riêng.

Nhóm đã dừng thu từ ngày 01/6/2025

Từ ngày 01/6/2025, việc thu đoàn phí và kinh phí công đoàn đã dừng tại các cơ quan hành chính, lực lượng vũ trang và đơn vị sự nghiệp hưởng 100% lương từ ngân sách nhà nước theo hướng dẫn sắp xếp tổ chức công đoàn. Đây là ngoại lệ quan trọng khi xác định đối tượng trong năm 2026. Không nên suy rộng rằng mọi viên chức hoặc mọi đơn vị sự nghiệp đều được miễn, vì đơn vị sự nghiệp không hưởng 100% lương từ ngân sách vẫn thuộc nhóm đóng 0,5% trên tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc.

Mức đóng đoàn phí công đoàn 2026 theo từng nhóm

Mức đóng 0,5% có cùng tỷ lệ nhưng căn cứ tính không giống nhau giữa các nhóm. Bảng dưới đây giúp đoàn viên và kế toán công đoàn chọn đúng công thức.

Các mức trên được áp dụng theo Quyết định 61/QĐ-TLĐ có hiệu lực từ ngày 01/7/2025. Tỷ lệ 0,5% tiếp tục là căn cứ chính để tính đoàn phí trong năm 2026.

Tiền lương thực lĩnh được hiểu như thế nào?

Đối với đoàn viên tại doanh nghiệp nhà nước, tiền lương thực lĩnh là tiền lương sau khi đã khấu trừ các khoản bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp và thuế thu nhập cá nhân của đoàn viên. Đây không nhất thiết là toàn bộ số tiền chuyển vào tài khoản nếu bảng lương còn có khoản hoàn ứng, phụ cấp không tính vào lương hoặc khoản khấu trừ nội bộ khác. Kế toán nên bám đúng cách xác định trong quy định thay vì lấy máy móc số tiền chuyển khoản cuối cùng.

Mức trần và mức tối thiểu thay đổi từ ngày 01/7/2026

Năm 2026 có hai giai đoạn do mức lương cơ sở tăng từ 2.340.000 đồng lên 2.530.000 đồng mỗi tháng kể từ ngày 01/7/2026. Vì vậy, mức trần và mức tối thiểu được tính như sau:

Mức trần 253.000 đồng không phải là số tiền mọi đoàn viên phải đóng từ tháng 7/2026. Đây chỉ là giới hạn tối đa đối với nhóm có quy định trần. Nếu kết quả 0,5% thấp hơn giới hạn này thì đoàn viên đóng theo kết quả thực tế.

Khi nào công đoàn cơ sở được thu cao hơn 0,5%?

Công đoàn cơ sở thuộc nhóm doanh nghiệp nhà nước và ngoài nhà nước có thể lựa chọn thu 0,5% trên tiền lương thực lĩnh hoặc quy định mức thu cao hơn 0,5% tiền lương đóng bảo hiểm xã hội. Việc thu cao hơn chỉ hợp lệ khi Ban Chấp hành công đoàn cơ sở mở rộng đồng ý bằng nghị quyết, có văn bản và được ghi cụ thể trong quy chế chi tiêu nội bộ. Phần tăng thêm được để lại 100% cho công đoàn cơ sở nhưng phải theo dõi, quyết toán riêng.

Đoàn viên nên yêu cầu công đoàn cung cấp căn cứ nội bộ nếu mức thu thực tế cao hơn mức thông thường. Đây là cách kiểm tra minh bạch, không phải là từ chối nghĩa vụ đóng đoàn phí.

Cách tính đoàn phí công đoàn 2026 từng bước

Bước 1: Xác định người lao động có phải đoàn viên hay không

Kiểm tra quyết định kết nạp, danh sách đoàn viên đang sinh hoạt và thông tin chuyển sinh hoạt công đoàn. Người lao động chưa gia nhập, đã ra khỏi công đoàn hoặc đã chuyển sinh hoạt sang đơn vị khác không nên tiếp tục xuất hiện trong danh sách thu tại đơn vị cũ.

Bước 2: Xác định đúng nhóm và căn cứ tiền lương

• Đơn vị sự nghiệp không hưởng 100% lương ngân sách: dùng tiền lương đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc.
• Doanh nghiệp nhà nước: dùng tiền lương thực lĩnh theo cách xác định của Quyết định 61.
• Doanh nghiệp ngoài nhà nước và nhóm tương đương: dùng tiền lương đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc.
• Khó xác định tiền lương hoặc không thuộc diện đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc: áp dụng mức ấn định và kiểm tra mức tối thiểu.

Bước 3: Nhân với tỷ lệ 0,5%

Công thức cơ bản là:

Đoàn phí dự kiến = Căn cứ tiền lương x 0,5%

Để tính nhanh, có thể lấy căn cứ tiền lương chia cho 200. Ví dụ, tiền lương đóng bảo hiểm xã hội là 12.000.000 đồng thì đoàn phí dự kiến là 60.000 đồng.

Bước 4: Áp dụng mức trần, mức tối thiểu hoặc miễn đóng

Sau khi có kết quả, kế toán cần so sánh với mức trần nếu đoàn viên thuộc nhóm có giới hạn tối đa. Với nhóm đóng theo mức ấn định, phải bảo đảm không thấp hơn 0,5% mức lương cơ sở. Đồng thời, cần loại trừ các tháng đoàn viên được miễn do hưởng trợ cấp bảo hiểm xã hội, không có việc làm, không có thu nhập hoặc nghỉ không lương đủ thời gian theo quy định.

Ví dụ tính đoàn phí công đoàn 2026

Trường hợp không phải đóng và cách thu nộp đoàn phí

Các trường hợp được miễn trong thời gian phát sinh

Đoàn viên không phải đóng đoàn phí trong các khoảng thời gian sau:

• Hưởng trợ cấp bảo hiểm xã hội từ đủ 01 tháng trở lên.
• Không có việc làm và không có thu nhập.
• Nghỉ việc riêng từ đủ 01 tháng trở lên mà không hưởng tiền lương.

Quy định miễn áp dụng theo thời gian thực tế phát sinh, không đồng nghĩa đoàn viên được miễn vĩnh viễn. Khi trở lại làm việc, có thu nhập hoặc kết thúc thời gian hưởng trợ cấp, việc đóng được khôi phục theo căn cứ của tháng tương ứng.

Đối với nghỉ thai sản, nếu đoàn viên hưởng chế độ bảo hiểm xã hội từ đủ 01 tháng thì thời gian hưởng thuộc trường hợp không phải đóng đoàn phí. Đơn vị nên đối chiếu quyết định nghỉ, dữ liệu hưởng chế độ và kỳ lương để xác định chính xác tháng miễn, tránh thu bù không có căn cứ.

Ba phương thức thu nộp đoàn phí

Đoàn phí có thể được thu theo ba phương thức chính:

1. Đoàn viên đóng trực tiếp hằng tháng cho công đoàn.
2. Đơn vị thu qua tiền lương hằng tháng khi có sự đồng ý của đoàn viên, kèm danh sách và xác nhận kế toán.
3. Thu qua tài khoản, thẻ ATM hoặc phương thức điện tử theo thỏa thuận và quy trình được chấp thuận.

Việc thu qua lương giúp giảm thao tác nhưng không nên thực hiện một cách mặc định đối với toàn bộ người lao động. Công đoàn cơ sở cần có căn cứ về tư cách đoàn viên, sự đồng ý đối với hình thức khấu trừ và chứng từ đối chiếu số tiền đã thu.

Checklist cho cán bộ và kế toán công đoàn

• Chốt danh sách đoàn viên đầu kỳ và cập nhật người mới kết nạp, chuyển đi hoặc thôi sinh hoạt.
• Phân loại đúng đơn vị để chọn tiền lương đóng bảo hiểm xã hội hay tiền lương thực lĩnh.
• Cập nhật mức lương cơ sở mới từ 01/7/2026 để điều chỉnh trần và mức tối thiểu.
• Đánh dấu rõ tháng hưởng trợ cấp bảo hiểm xã hội, tháng không có việc làm hoặc tháng nghỉ không lương.
• Lưu nghị quyết và quy chế chi tiêu nội bộ nếu công đoàn cơ sở thu cao hơn mức thông thường.
• Đối chiếu bảng lương, danh sách thu, chứng từ chuyển tiền và sổ theo dõi đoàn phí mỗi tháng.
• Thông báo rõ công thức tính để đoàn viên có thể tự kiểm tra.

Thực hiện checklist trên giúp công đoàn cơ sở vừa thu đúng, vừa tạo sự minh bạch với đoàn viên. Khi có chênh lệch, nên điều chỉnh ngay trong kỳ gần nhất và lập ghi chú giải trình thay vì để cộng dồn nhiều tháng.

Phân biệt đoàn phí và kinh phí công đoàn

Đoàn phí và kinh phí công đoàn thường bị nhầm vì cùng liên quan đến tài chính công đoàn. Tuy nhiên, chủ thể đóng, căn cứ tính và cách hạch toán hoàn toàn khác nhau.

Ví dụ, một doanh nghiệp chưa thành lập công đoàn cơ sở thì người lao động chưa phải đoàn viên không bị thu đoàn phí. Tuy vậy, doanh nghiệp vẫn có thể phải đóng kinh phí công đoàn 2% theo quỹ tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc. Đây là điểm kế toán cần tách riêng khi hạch toán và giải thích cho người lao động.

Lỗi thường gặp khi khấu trừ trên bảng lương

• Thu đoàn phí của cả người chưa gia nhập công đoàn.
• Dùng tổng thu nhập thay cho tiền lương đóng bảo hiểm xã hội.
• Dùng lương trước khấu trừ thay cho tiền lương thực lĩnh ở doanh nghiệp nhà nước.
• Không điều chỉnh mức trần khi lương cơ sở thay đổi từ tháng 7/2026.
• Tiếp tục thu trong tháng đoàn viên đủ điều kiện miễn.
• Ghi chung đoàn phí của đoàn viên và kinh phí 2% của doanh nghiệp vào một khoản.

Khi rà soát bảng lương, người lao động nên xem tên khoản khấu trừ, tỷ lệ, căn cứ tiền lương và tình trạng đoàn viên. Nếu số tiền chưa rõ, có thể đề nghị công đoàn cơ sở hoặc bộ phận tiền lương cung cấp bảng tính chi tiết.

Câu hỏi thường gặp về đoàn phí công đoàn 2026

Người lao động không tham gia công đoàn có phải đóng đoàn phí không?

Không. Đoàn phí là nghĩa vụ của đoàn viên công đoàn, nên người chưa gia nhập không phải đóng khoản này. Doanh nghiệp không nên khấu trừ đoàn phí chỉ vì tại nơi làm việc đã có công đoàn cơ sở. Tuy nhiên, nghĩa vụ kinh phí công đoàn 2% của doanh nghiệp là vấn đề khác và không phụ thuộc vào tư cách đoàn viên.

Lương đóng bảo hiểm xã hội 20 triệu đồng thì đoàn phí là bao nhiêu?

Nếu người lao động thuộc nhóm tính trên tiền lương đóng bảo hiểm xã hội, mức thông thường là 20.000.000 x 0,5%, tương đương 100.000 đồng mỗi tháng. Số tiền này thấp hơn mức trần của cả hai giai đoạn trong năm 2026 nên không cần điều chỉnh. Cần kiểm tra thêm công đoàn cơ sở có nghị quyết thu theo phương án khác hay không.

Nghỉ thai sản có phải đóng đoàn phí công đoàn không?

Trong thời gian hưởng trợ cấp bảo hiểm xã hội từ đủ 01 tháng trở lên, đoàn viên không phải đóng đoàn phí. Nghỉ thai sản thường thuộc trường hợp này nếu đáp ứng điều kiện về thời gian hưởng chế độ. Công đoàn và kế toán nên xác định tháng miễn theo hồ sơ bảo hiểm xã hội và kỳ lương thực tế.

Doanh nghiệp chưa có công đoàn cơ sở có được trừ đoàn phí của nhân viên không?

Không nên trừ đoàn phí đối với người lao động chưa phải đoàn viên và không có căn cứ thu hợp lệ. Việc doanh nghiệp chưa có công đoàn cơ sở không làm mất nghĩa vụ kinh phí công đoàn nếu doanh nghiệp vẫn thuộc đối tượng đóng. Hai khoản này phải được xác định độc lập.

Mức đoàn phí tối đa từ ngày 01/7/2026 là bao nhiêu?

Đối với các nhóm có áp dụng mức trần, số tiền tối đa là 10% mức lương cơ sở. Khi lương cơ sở tăng lên 2.530.000 đồng mỗi tháng từ ngày 01/7/2026, mức trần tương ứng là 253.000 đồng mỗi tháng. Nhóm không có quy định trần riêng vẫn tính theo căn cứ được quy định cho nhóm đó.

Công đoàn cơ sở có được thu cao hơn 0,5% không?

Có thể, nhưng không phải công đoàn cơ sở nào cũng được tự quyết định. Mức thu cao hơn phải được Ban Chấp hành công đoàn cơ sở mở rộng đồng ý bằng nghị quyết, có văn bản và ghi trong quy chế chi tiêu nội bộ. Phần tăng thêm phải được quản lý, sử dụng và quyết toán riêng theo quy định.

Xem thêm: Quyết định 61/QĐ-TLĐ về giảm mức đóng đoàn phí

Nghỉ không lương 20 ngày có được miễn đoàn phí không?

Quy định miễn áp dụng khi nghỉ việc riêng từ đủ 01 tháng trở lên và không hưởng tiền lương. Trường hợp nghỉ 20 ngày thường chưa đạt điều kiện về thời gian, trừ khi kỳ nghỉ liên tục thực tế đủ 01 tháng khi tính theo hồ sơ nghỉ. Đơn vị nên căn cứ quyết định nghỉ và kỳ chấm công cụ thể, không chỉ nhìn số ngày làm việc trong tháng.