Hội nghị công đoàn là gì? Nội dung và quyền tham gia

Hội nghị công đoàn là dịp để tổ chức công đoàn thảo luận, quyết định công việc thuộc thẩm quyền và tiếp nhận kiến nghị của đoàn viên. Với người lao động, điều cần biết là hội nghị nào mình được tham dự, được góp ý những gì và kiến nghị sau cuộc họp được giải quyết ra sao.

Cần phân biệt hội nghị công đoàn theo Điều lệ với cuộc họp ban chấp hành, sơ kết hoặc chuyên đề thường được gọi chung là “hội nghị công đoàn”. Mỗi loại có thành phần, thẩm quyền và cách thông qua quyết định khác nhau. Bài viết giải thích các điểm cần kiểm tra và cung cấp ba mẫu tham khảo phục vụ chuẩn bị, ghi nhận ý kiến.

Hội nghị công đoàn là gì? Phân biệt với các cuộc họp khác

Hội nghị công đoàn người lao động giơ tay phát biểu
Tìm hiểu nội dung, quyền tham gia, cách gửi kiến nghị của người lao động

Theo khoản 2 Điều 8 Điều lệ Công đoàn Việt Nam khóa XIV, nơi không đủ điều kiện tổ chức đại hội và được công đoàn cấp trên đồng ý thì tổ chức hội nghị đại biểu hoặc hội nghị toàn thể. Nếu không thể tổ chức hai hình thức này, hội nghị ban chấp hành mở rộng cần có sự đồng ý của cấp trên. Hội nghị thực hiện các nhiệm vụ như kiểm điểm nghị quyết đại hội, bổ sung phương hướng hoạt động và các nội dung nhân sự theo quy định.

Trong công việc hằng ngày, tên gọi “hội nghị công đoàn” còn được dùng cho cuộc họp ban chấp hành, sơ kết, tổng kết hoặc lấy ý kiến chuyên đề. Không nên áp dụng nguyên bộ thủ tục của một loại hội nghị cho tất cả cuộc họp.

Hình thứcMục đích chínhĐiểm người lao động cần lưu ý
Đại hội công đoànTổng kết nhiệm kỳ, quyết định nhiệm vụ và bầu cơ quan lãnh đạo theo Điều lệTham dự theo hình thức toàn thể hoặc tư cách đại biểu chính thức
Hội nghị công đoàn theo Điều lệThực hiện nhiệm vụ theo Điều 8 và hướng dẫn tổ chức cụ thểCần kiểm tra quyết định triệu tập, tư cách và quyền biểu quyết
Cuộc họp ban chấp hành hoặc chuyên đềGiải quyết nhiệm vụ thuộc thẩm quyền, sơ kết hoặc trao đổi công việcKhông mặc định mọi đoàn viên đều thuộc thành phần dự họp
Hội nghị người lao độngThực hiện dân chủ tại nơi làm việc, trao đổi các vấn đề liên quan đến doanh nghiệp và người lao độngLà cơ chế khác với hội nghị nội bộ công đoàn; cần đối chiếu pháp luật về lao động và thực hiện dân chủ ở cơ sở

Việc tổ chức một cuộc họp công đoàn không tự động thay thế hội nghị người lao động hoặc đối thoại tại nơi làm việc. Nếu tổ chức cùng ngày, cần phân định rõ từng phiên, thành phần, nội dung và hồ sơ.

Ai được dự và biểu quyết tại hội nghị công đoàn?

Người lao động cần xem thông báo triệu tập để biết đây là hội nghị toàn thể, hội nghị đại biểu hay cuộc họp ban chấp hành. Được mời dự không đồng nghĩa có quyền biểu quyết; khách mời không được tự động tính vào số đại biểu có quyền quyết định.

Điều 2 Điều lệ khóa XIV ghi nhận quyền của đoàn viên được thông tin, thảo luận, đề xuất và biểu quyết công việc của tổ chức công đoàn theo quy định. Việc thực hiện tại một hội nghị cụ thể phải gắn với đúng tư cách đại biểu và loại hội nghị.

Đối với đại hội, hội nghị thuộc phạm vi Điều 9 Điều lệ khóa XIV, điều kiện hợp lệ là ít nhất hai phần ba tổng số thành viên được triệu tập tham dự. Hình thức bầu cử, biểu quyết và xác định kết quả phải theo Điều lệ, hướng dẫn áp dụng; không lấy tỷ lệ tham dự của cuộc họp này để suy ra điều kiện của mọi cuộc họp chuyên đề.

Trước hội nghị công đoàn, có thể kiểm tra thông tin triệu tập qua tổ trưởng công đoàn hoặc ban chấp hành. Việc rà soát danh sách đoàn viên công đoàn giúp phát hiện sai tên, sai nơi sinh hoạt nhưng không thay thế thủ tục xác định tư cách đại biểu.

Người lao động nên kiến nghị gì tại hội nghị công đoàn?

  • Tiền lương, thời giờ làm việc: phản ánh chậm trả lương, cách ghi nhận tăng ca hoặc nội dung cần công đoàn tổng hợp, trao đổi với doanh nghiệp.
  • BHXH và chế độ: đề nghị hỗ trợ kiểm tra việc tham gia, giải quyết hồ sơ hoặc phản ánh vướng mắc có chứng từ.
  • An toàn, điều kiện làm việc: nêu vị trí, thời điểm và nguy cơ cụ thể; tình huống nguy hiểm cần báo ngay cho người có trách nhiệm, không chờ hội nghị.
  • Chăm lo đoàn viên: đề nghị công khai tiêu chí hỗ trợ, cách đăng ký và đầu mối tiếp nhận khi bị bỏ sót.
  • Hoạt động công đoàn: góp ý nội dung sinh hoạt, việc tiếp nhận kiến nghị và thông tin kết quả thực hiện.

Khi phát biểu tại hội nghị công đoàn, nên trình bày theo bốn ý: sự việc, ảnh hưởng, tài liệu đối chiếu và đề nghị xử lý. Hạn chế công khai căn cước, hồ sơ sức khỏe hoặc thông tin riêng tư của người khác tại cuộc họp.

Ví dụ: “Bảng chấm công tháng … ghi … giờ làm thêm nhưng phiếu lương chưa thể hiện rõ khoản tương ứng. Đề nghị công đoàn hỗ trợ đối chiếu với bộ phận phụ trách và thông báo kết quả.” Đây là cách nêu kiến nghị, không thay thế việc xác định doanh nghiệp có vi phạm hay không.

Cách gửi và theo dõi kiến nghị sau hội nghị công đoàn

Hội nghị công đoàn lấy ý kiến của người lao động
Cách gửi kiến nghị của người lao động trong hội nghị
  1. Gửi ý kiến: phát biểu theo chương trình hoặc chuyển văn bản qua tổ công đoàn, ban chấp hành và kênh tiếp nhận đã thông báo.
  2. Đề nghị ghi nhận: yêu cầu thư ký ghi đúng ý chính, tài liệu kèm theo và nội dung đề nghị; có thể giữ một bản kiến nghị để theo dõi.
  3. Xác định người xử lý: hỏi rõ nội dung thuộc công đoàn giải quyết hay cần chuyển doanh nghiệp, cơ quan khác; đề nghị thông báo đầu mối và thời điểm phản hồi dự kiến.
  4. Theo dõi kết quả: đối chiếu kết luận với việc thực hiện. Nếu chưa có phản hồi, liên hệ lại đầu mối; trường hợp cần thiết, đề nghị công đoàn cấp trên hướng dẫn.

Không mặc định mọi kiến nghị đều có cùng một thời hạn trả lời. Thời hạn phụ thuộc loại việc và quy định áp dụng. Hội nghị công đoàn cũng không thay thế thủ tục khiếu nại, khởi kiện hoặc giải quyết tranh chấp; người lao động cần lưu ý thời hạn của thủ tục liên quan.

Quy trình tổ chức hội nghị công đoàn: 5 bước tham khảo

Các bước dưới đây là gợi ý thực hành, không phải quy trình bắt buộc chung cho mọi hội nghị. Hội nghị có bầu cử, kiện toàn nhân sự hoặc tổ chức theo Điều 8 phải thực hiện đầy đủ thủ tục riêng.

  1. Xác định loại hội nghị: nêu rõ mục đích, thẩm quyền triệu tập, nội dung cần quyết định và văn bản hướng dẫn.
  2. Chuẩn bị tài liệu, đại biểu: lập danh sách đúng tư cách; gửi báo cáo ngắn, dự thảo nội dung và hướng dẫn gửi kiến nghị.
  3. Kiểm tra trước khi khai mạc: xác nhận số người tham dự, điều kiện tiến hành, chủ trì, thư ký và chương trình.
  4. Thảo luận và quyết định: dành thời gian cho ý kiến đoàn viên; chỉ biểu quyết trong phạm vi thẩm quyền, đúng hình thức và đúng người có quyền.
  5. Hoàn thiện hồ sơ: ghi kết quả, phân công xử lý kiến nghị, thông báo kết luận cho đối tượng liên quan và theo dõi thực hiện.

3 biểu mẫu hội nghị công đoàn tham khảo

Các mẫu rút gọn dưới đây cần điều chỉnh theo loại hội nghị và yêu cầu của công đoàn cấp trên. Không dùng thay hồ sơ bầu cử hoặc mẫu bắt buộc của nghiệp vụ cụ thể.

Mẫu 1: Kế hoạch tổ chức hội nghị công đoàn

CÔNG ĐOÀN …
KẾ HOẠCH TỔ CHỨC HỘI NGHỊ …

  1. Mục đích, căn cứ và nội dung cần giải quyết: …
  2. Thời gian, địa điểm; cơ quan triệu tập: …
  3. Thành phần chính thức, khách mời; cách xác định tư cách: …
  4. Tài liệu gửi trước; đầu mối và hạn nhận kiến nghị: …
  5. Chủ trì, thư ký; nhiệm vụ từng người: …
  6. Kinh phí theo dự toán và quy định áp dụng: …
  7. Cách thông báo kết quả và theo dõi kiến nghị: …

Mẫu 2: Chương trình hội nghị công đoàn

Trình tự tham khảoNội dung
1Kiểm tra thành phần, điều kiện tiến hành; khai mạc và thông qua chương trình
2Trình bày báo cáo, vấn đề cần xin ý kiến
3Thảo luận, tiếp nhận kiến nghị và giải trình
4Biểu quyết nội dung thuộc thẩm quyền nếu có; ghi nhận kết quả
5Kết luận, phân công xử lý và thông báo cách theo dõi

Mẫu 3: Biên bản hội nghị công đoàn và bảng theo dõi kiến nghị

BIÊN BẢN HỘI NGHỊ …
Thời gian, địa điểm: …
Đơn vị triệu tập: …
Thành phần chính thức được triệu tập: …; có mặt: …; vắng: …
Khách mời: … (ghi riêng với thành phần biểu quyết).
Chủ trì: …; thư ký: …

Nội dung: báo cáo đã nghe; ý kiến thảo luận; nội dung giải trình; vấn đề chưa thống nhất: …

Biểu quyết nếu có: nội dung, hình thức, số người có quyền biểu quyết và kết quả từng phương án; hồ sơ kiểm phiếu kèm theo khi áp dụng: …

Kiến nghịĐầu mối xử lýThời điểm phản hồi dự kiếnKết quả
…………

Thời điểm kết thúc: …
Việc thông qua biên bản: …
Chủ trì – Thư ký ký theo quy định áp dụng.

Câu hỏi thường gặp về hội nghị công đoàn

Không được triệu tập thì có gửi ý kiến được không?

Có thể gửi kiến nghị qua tổ công đoàn hoặc ban chấp hành, đề nghị tổng hợp và phản hồi theo kênh được thông báo. Gửi ý kiến không đồng nghĩa được tham dự hoặc biểu quyết tại mọi cuộc họp.

Hội nghị có quyết định thay doanh nghiệp về lương, BHXH không?

Hội nghị có thể thống nhất kiến nghị và nhiệm vụ đại diện của công đoàn. Kết luận nội bộ không tự thay thế nghĩa vụ của người sử dụng lao động, thỏa thuận hợp lệ hoặc quyết định của cơ quan có thẩm quyền.

Có được họp, bỏ phiếu trực tuyến không?

Cần kiểm tra hình thức được phép đối với loại hội nghị và nội dung cụ thể. Không suy ra rằng được họp trực tuyến thì mọi hình thức bỏ phiếu điện tử đều hợp lệ; đặc biệt phải tuân thủ yêu cầu bỏ phiếu kín khi áp dụng.

Căn cứ và bài viết liên quan

Khi nhận giấy triệu tập hội nghị công đoàn, người lao động nên kiểm tra loại hội nghị, tư cách tham dự và kênh gửi ý kiến. Kiến nghị cần nêu rõ sự việc, căn cứ và đề nghị xử lý để công đoàn có cơ sở tiếp nhận, theo dõi.

Bài viết cùng chủ đề:

avatar
Chào anh/chị,
Anh/chị đang cần tư vấn về nội dung pháp luật lao động nào ạ?